5 Nā Pōmaikaʻi Ola Kamahaʻo o ka pāʻani ʻana i Sudoku i kēlā me kēia lā
Ua ʻike paha ʻoe ʻo ka hana ʻana i ʻelima mau minuke i ka lā i kahi puʻupuʻu maʻalahi hiki ke loaʻa i nā hopena koʻikoʻi i kou olakino a me ke kino? ʻOiai ka nui o mākou e huli i nā hana maʻamau kōkua ponoʻī a i ʻole ka hoʻomaʻamaʻa kiʻekiʻe e noho ʻoi aku ka ʻoi a me ke kaumaha ʻole, aia kekahi o nā ala maʻalahi a leʻaleʻa e hoʻonui ai i ka mana o ka lolo ma kāu papaʻaina. Pololei: pāʻani i kēlā me kēia lā Sudoku ʻAʻole ia he leʻaleʻa leʻaleʻa wale nō - he mea hana kamahaʻo maikaʻi no ka hoʻonui ʻana i ka noʻonoʻo, hoʻomaha i ke kaumaha, a me ka ʻelemakule olakino. Ma kēia ʻatikala, e ʻimi mākou i ʻelima mau pono olakino i kākoʻo ʻia e ka ʻepekema o ka pāʻani ʻana iā Sudoku i kēlā me kēia lā a lilo ia i mea maʻamau e hoʻoulu. Mākaukau e ʻike pehea e hiki ai i kahi mākia ʻelima mau minuke ke hoʻololi hou i kou lolo, naʻau, a me ka hiamoe? E luʻu kākou.
Hoʻoikaika i ka lolo a me ka neurogenesis
Manaʻo ka hapa nui o ka poʻe i nā puʻupuʻu ma ke ʻano he pāʻani hoʻomanaʻo hoʻomanaʻo maʻalahi - akā ʻoi aku ka hohonu o Sudoku, e hoʻoulu i ka ulu a me ka hoʻopili hou ʻana o kou lolo.
Ke hoʻopaʻa ʻoe i kahi mākia Sudoku, hoʻohana ʻoe i nā kaʻina hana cognitive i ka manawa like: ka ʻike ʻana i ke ʻano, ka unuhi ʻana i ka loiloi, ka hoʻomanaʻo hana, a me ka nānā mau. Hoʻomaka kēia mau koi i ka hoʻokuʻu ʻana o nā mea ulu e like me BDNF (brain-derived neurotrophic factor), e kākoʻo ana i ka hānau ʻana o nā neurons hou (neurogenesis) a me ka hoʻoikaika ʻana i nā pilina synaptic (neuroplasticity).
E noʻonoʻo i kēlā me kēia puʻupuʻu Sudoku ma ke ʻano he "hana" liʻiliʻi no kou noʻonoʻo. E like me ka hāpai ʻana i ke kaupaona ʻana i nā ʻiʻo ʻiʻo hou, ʻo ka hoʻopiha maʻamau i kēlā me kēia helu e hoʻoulu i nā neural circuits, e koi ana iā lākou e hoʻololi, ulu, a kamaʻilio ʻoi aku ka maikaʻi. I ka hala ʻana o ka manawa, ua unuhi ʻia kēia hoʻohui i hoʻonui ʻia i nā mākau noʻonoʻo ʻoi aku ka maikaʻi, ʻoi aku ka maikaʻi o ka multitasking, a me ka wikiwiki o ke aʻo ʻana.
ʻ Tiplelo Aʻoaʻo wikiwiki: E hoʻomaka i kāu hana maʻamau i ke kakahiaka me kahi puʻupuʻu pilikia "Medium". Sudoku. E ʻimi i kāu holomua ma ka nānā ʻana i nā manawa hoʻopau - ʻo ka nānā ʻana iā lākou e hāʻule ana e like me ka hoʻoikaika ʻana e like me ka ʻike ʻana i ka holomua o kāu holo ʻana!
Hana ʻo ia ma ke ʻano he mea hoʻomaha hoʻoluhi kūlohelohe a me ka hoʻomaʻamaʻa noʻonoʻo
I ko mākou honua kikohoʻe mau, ua lilo ke koʻikoʻi i kūlana paʻamau no nā mea he nui. Ma waena o nā leka uila, nā leka hoʻomaopopo, a me nā papa inoa hana pau ʻole, ʻaʻole loaʻa i ko mākou lolo ka maluhia. E hoʻokomo iā Sudoku: ka mākia hoʻopunipuni maʻalahi e hiki ke hoʻokomo iā ʻoe i kahi kūlana mālie i kapa ʻia ʻo "kahe."
pele, he hua'ōlelo i haku ʻia e ke kanaka psychologist ʻo Mihály Csíkszentmihályi, e wehewehe ana i kēlā wahi ʻoluʻolu kahi e hālāwai ai ka luʻi me ke akamai, a me he mea lā e heheʻe ka manawa.³ Ke hoʻoheheʻe ʻoe i ka puzzle Sudoku, hoʻopaʻa ʻia kāu cortex prefrontal i nā manaʻo ruminative—ʻaʻohe puka hopohopo e pili ana i ka hālāwai ʻapōpō a i ʻole hoʻopaʻapaʻa o ka pō nei. Akā, ke kau nei kou manaʻo piha i nā helu a me ka noʻonoʻo, hoʻohaʻahaʻa i ka cortisol (ka hormone stress) a hoʻoikaika i ka hoʻomaha.
Ke hoʻohālikelike ʻia me ka paʻi paʻa ʻana ma o ka pāpaho pūnaewele—he hana i pili i ka piʻi ʻana o ka hopohopo— hāʻawi ʻo Sudoku i ka hana ikaika a me ka manaʻo o ka mana. Ua ʻike ʻia ka hoʻāʻo ʻana e hoʻohālikelike ana i ka hoʻoholo ʻana i ka puzzle me ka noʻonoʻo alakaʻi ʻana i ka poʻe i hana i nā minuke 10 o nā puʻupuʻu helu i kēlā me kēia lā i hōʻike i ka hoʻemi like ʻana o ke kaumaha e like me ka poʻe i hoʻomaʻamaʻa i ka hoʻomaʻamaʻa noʻonoʻo.⁴
Hana maalea: E mālama i kahi puke Sudoku liʻiliʻi ma kāu pākaukau. I nā manawa a pau e ʻike ai ʻoe i ka hāʻule ʻana o ke awakea a i ʻole ke koʻikoʻi o ke koʻikoʻi, e lawe i kahi "hoʻomaha puʻupuʻu" ʻelima mau minuke ma mua o ke kiʻi ʻana i kāu kelepona. E hoʻi ʻoe i ka hana me ka mālie, ʻoi aku ka ʻoi, a mākaukau e hoʻoponopono i nā hana paʻakikī.
Hiki ke hōʻemi i ka pilikia o ka hoʻemi ʻana o ka naʻau pili makahiki
I ko mākou mau makahiki, nalowale maoli ko mākou lolo i kekahi o ko lākou ʻoi, a ʻo nā kūlana e like me ka haʻahaʻa o ka naʻau a me ka dementia e lilo i mea hopohopo no nā mea he nui. Akā ke hōʻike nei ka noiʻi ʻana e hiki i nā pilikia noʻonoʻo i kēlā me kēia lā-e like me Sudoku-hiki ke kūkulu i kahi mālama cognitive e hoʻopaneʻe, a i kekahi manawa ke pale aku i ka emi nui ʻana, kahi hiʻohiʻona ʻē aʻe e hōʻike ana i nā pono olakino o ka pāʻani. Sudoku.
Ua ʻike ʻia kahi haʻawina lōʻihi ʻāina e nānā ana i 2,800 mau ʻelemakule ma mua o hoʻokahi ʻumi makahiki ua ʻike ka poʻe i hana i nā hana hoʻoponopono puzzle maʻamau a hiki i ka 30% o ka emi ʻana o ka hoʻomanaʻo i hoʻohālikelike ʻia me nā puzzlers ʻole. ʻO nā kau pōkole a paʻa mau - ʻelima a ʻumi mau minuke i kēlā me kēia lā - hoʻohui ʻia i nā mahina a me nā makahiki e hāʻawi i nā pōmaikaʻi hiki ke ana.
E lawe i ka laʻana o Richard, he 72 makahiki hoʻomaha i hoʻomaka i ka pāʻani Sudoku e hoʻopiha i nā ahiahi hana ʻole. I loko o ʻeono mahina, ʻike kona ʻohana i ka hoʻomaikaʻi ʻana i ka hoʻomanaʻo kamaʻilio ʻana a me ka wikiwiki o ka manawa i ka wā e pāʻani ai i nā pāʻani kāleka. "Ua ʻoi aku ka makaʻala a me ka hana ʻana," i ʻōlelo ai ʻo ia, "e like me koʻu lolo i hāʻawi ʻia i kahi hoʻolimalima hou i ke ola."
Mea hana maʻamau: E hoʻokomo i ka Sudoku i kāu hana maʻamau i ke ahiahi—e hoʻololi i 10 mau minuke o ka manawa TV no kahi puzzle Medium. Ma nā pule a me nā mahina, e hoʻokomo kālā ana ʻoe i ka wā e hiki mai ana.
Hoʻomaikaʻi i ka maikaʻi o ka hiamoe ma ka hoʻomaha ʻana i nā hana maʻamau ma mua o ka hiamoe
Paʻakikī e hoʻopau i ka pō? Hiki i nā kukui polū mai nā pale a me nā manaʻo heihei ke hoʻomau iā ʻoe e hoʻohuli a huli. Hāʻawi nā puʻupuʻu sudoku hiki ke paʻi ʻia i kahi hana ma mua o ka hiamoe ʻana me ka pale pale ʻole e hoʻoluliluli i kou noʻonoʻo i ka hoʻomaha. Hiki iā ʻoe ke hoʻoiho i nā puʻupuʻu sudoku hiki ke paʻi ʻia ma Sudoku4Adults.
Ma kahi haʻawina moe hoʻomalu, ʻo ka poʻe i komo i loko o 15 mau minuke o ka puʻupuʻu ma ka pepa ma mua o ka moe ʻana, ua hiamoe ka awelika o 12 mau minuke ma mua o ka poʻe heluhelu ma ka papa.
E hoʻāʻo i kēia: waiho i kahi puʻupuʻu liʻiliʻi o nā paʻi Sudoku ma kāu papa moe me kahi peni. Ke moe ʻoe i lalo, e pale i ka makemake e ʻōwili i kāu kelepona. Akā, e hoʻopiha i kahi puʻupuʻu wikiwiki i ke kukui māmā. Hoʻomaʻamaʻa ka noʻonoʻo haʻahaʻa i ka hoʻololi ʻana mai ka wakefulness a i ka hiamoe hoʻomaha, e kōkua ana iā ʻoe e ala aʻe me ka hōʻoluʻolu.
Hack-Hygiene Hack: E hoʻohui i kāu Sudoku i kēlā me kēia pō me ke kīʻaha kīʻaha kīʻaha ʻole caffeine. E noʻonoʻo i kēlā me kēia helu āu e kākau ai - e hanu mālie a hoʻokuʻu i nā pilikia o ka lā.
Hoʻonui i ka manaʻo a me ka hoʻoikaika kino
He liʻiliʻi nā hana e hāʻawi i ka hauʻoli koke o ka hoʻopau ʻana i kahi puʻupuʻu paʻakikī. Hoʻoulu ka micro-win i ka piʻi ʻana o ka dopamine—ka neurotransmitter pili me ka leʻaleʻa a me ka uku—hoʻokiʻekiʻe i kou ʻano a hoʻoulu i ka hoʻoikaika ʻana i ka manaʻo.⁷
Hoʻoulu ka hoʻomaʻamaʻa Sudoku maʻamau i ka noʻonoʻo ulu: ma kahi o ka makaʻu ʻole ʻole, e aʻo ʻoe e ʻae i nā pilikia a hoʻolauleʻa i ka holomua hoʻonui. Hoʻoikaika kēlā me kēia ʻāpana piha i ka pono ponoʻī ("Ua hoʻoholo wau i kēlā!"), e lawe ana i nā wahi ʻē aʻe o ke ola - nā hōʻikeʻike hana, nā papahana hoʻomohala, a i ʻole ka launa pū ʻana.
E noʻonoʻo iā Sarah, ka mea i hakakā me nā pōuliuli ahiahi ma kāna ʻoihana hui. Ma ka hoʻolaʻa ʻana i kāna hoʻomaha kofe iā Sudoku, ua ʻike ʻo ia i ka hoʻokiʻekiʻe koke ʻana o ke ʻano a me ka hoʻonui ʻana i ka manaʻo i ke koena o ka lā. "I kēlā me kēia manawa aʻu e hoʻopau ai i kahi puzzle, manaʻo wau ua lanakila wau i kekahi mea," wehewehe ʻo ia. "Hoʻomanaʻo mai iaʻu hiki iaʻu ke hoʻopaʻa i kekahi mea."
Manaʻo hoʻoikaika kino: Ma hope o ka hoʻoponopono ʻana i kahi puʻupuʻu, e kākau i kahi manaʻo maikaʻi a i ʻole ka hopena i loko o kahi puke moʻolelo. I ka hala ʻana o ka manawa, hoʻoikaika kēia ʻano maʻamau i ka pilina o kou lolo ma waena o Sudoku a me nā manaʻo maikaʻi.
Pehea e kūkulu ai i kahi maʻamau Sudoku i kēlā me kēia lā
E koho i ka pilikia kūpono: E hoʻomaka ma kahi pae Medium ma Sudoku no laila ke manaʻo nei ʻoe i ka hoʻokūkū akā ʻaʻole i kaumaha.
Heleuma i kahi hana maʻamau: E hoʻopili iā Sudoku i ka ʻaina kakahiaka, kāu huakaʻi hele, a i ʻole ka hoʻohaʻahaʻa ʻana i ke ahiahi—ʻo ke kūpaʻa ke kī.
Hui Pū ʻIa: E hoʻololi i waena o nā puʻupuʻu paʻi, nā polokalamu kelepona, a me nā pūnaewele pūnaewele e mālama i nā mea hou.
E hahai i kāu mau lanakila: E hoʻohana i kahi kalena maʻalahi a i ʻole nā papa hana maʻamau e hōʻailona i kēlā me kēia lā e hoʻoponopono ai ʻoe i kahi puʻupuʻu—e nānā i ka ulu ʻana o kāu kaulahao!
Hoʻopili i kahi hoa: E hoʻokūkū i kahi hoaaloha a i ʻole e hui pū me kahi kaiāulu Sudoku pūnaewele no ke kuleana a me ka hoʻokūkū aloha.
Mai ka hana hou ʻana i kou lolo a hiki i ka hoʻoheheʻe ʻana i ke kaumaha, ka hoʻomaikaʻi ʻana i ka hiamoe, a me ka hoʻokiʻekiʻe ʻana i kou ʻano, hāʻawi ka puʻupuʻu haʻahaʻa ʻo Sudoku i kahi ʻano maikaʻi o nā pōmaikaʻi olakino - i loko o nā minuke wale nō i kēlā me kēia lā. Mākaukau e hoʻololi i kou kino noʻonoʻo a maikaʻi? E hoʻomaka i kāu hana ʻelima mau minuke i kēlā me kēia lā i kēia manawa: poʻo i Sudoku a luʻu i ka luʻu o kēia lā. Mahalo kou lolo-a me kou olakino.
Māhele FAQ
Q1: He aha ka Sudoku a pehea wau e hoʻomaka ai?
ʻO Sudoku kahi puʻupuʻu helu ma muli o ka noʻonoʻo kahi āu e hoʻopiha ai i kahi mākia 9×9 no laila e loaʻa i kēlā me kēia lālani, kolamu, a me 3 × 3 subgrid nā huahelu āpau mai 1 a 9. No ka hoʻomaka ʻana, e koho i kahi puʻupuʻu maʻalahi a waena mai. Sudoku, e ʻimi no nā hoʻokomo ʻana o nā pūnaewele hoʻokahi, a laila e hoʻohana i nā hoʻolālā hoʻopau a me ka ʻike kumu.
Q2: Pehea ka lōʻihi e pāʻani ai au i Sudoku i kēlā me kēia lā no nā pono olakino?
pono ʻelima a he ʻumi mau minuke Hiki i ka Sudoku i kēlā me kēia lā ke hāʻawi i nā pōmaikaʻi i hiki ke ana i ka neuroplasticity, ka hoʻohaʻahaʻa kaumaha, a me ka hoʻonui ʻana i ke ʻano. ʻOi aku ka mea nui ma mua o ka lōʻihi-pōkole, kūpono nā kau o kēlā me kēia lā.
Q3: Hiki iā Sudoku ke kōkua inā pilikia au?
ʻOiaʻiʻo. Hoʻokomo ʻo Sudoku i kahi kūlana kahe—ka hoʻokaʻawale ʻana i ka manaʻo mai ka hopohopo, hoʻohaʻahaʻa i nā pae cortisol e like me ka noʻonoʻo ʻana a hāʻawi i kahi hoʻomaha noʻonoʻo koke.
Q4: Aia kekahi mea e like me ka Sudoku nui loa?
ʻOiai ʻo Sudoku he haʻahaʻa haʻahaʻa, ʻo ke kaulike ke kī. E kaupalena i nā kau NUMNUMX-15 minuke inā ʻike ʻoe i ke ʻano o ka maka a i ʻole ka hoʻohaʻahaʻa ʻana. Hoʻopiha i ka manawa puzzle me nā hana ʻē aʻe e like me ka hele wāwae a i ʻole ka launa pū ʻana.
Q5: Ma hea e loaʻa ai iaʻu nā puʻupuʻu Sudoku kiʻekiʻe i kēlā me kēia lā?
No nā puʻupuʻu hou, kaulike maikaʻi i kēlā me kēia lā, e kipa i ka ʻāpana Medium-level ma Sudoku, e hāʻawi ana i nā puʻupuʻu paʻi a me nā kikohoʻe no nā pae akamai a pau.
Haawina Haawina
Hoʻoikaika i kāu pahu - ʻO Harvard Health Publishing
https://www.health.harvard.edu/mind-and-mood/train-your-brain
Hāʻawi ke kūkulu ʻana i kahi mālama mālama naʻau i ka pale lolo i ka wā kahiko - ʻO Harvard Health Publishing
https://www.health.harvard.edu/mind-and-mood/building-a-cognitive-reserve-offers-brain-protection-in-old-age
Ola noʻonoʻo a me nā ʻelemakule – National Institute on Aging
https://www.nia.nih.gov/health/brain-health/cognitive-health-and-older-adults
Hui o Crossword Puzzle Komo me ka Memory Deline - Ka Nupepa o ka HuiʻAmelikaʻAmelika ma o PubMed Central
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3885259
Hoʻololi ʻo Cognitive a me Hippocampal i nā pule a me nā makahiki ma hope o ka hoʻomaʻamaʻa hoʻomanaʻo - Hōʻike Pūnaewele
https://www.nature.com/articles/s41598-022-11636-4
Kahe (psychology) - Wikipedia
https://en.wikipedia.org/wiki/Flow_(psychology)
Ka Loiloi ana i na mea hoailona ko'iko'i a me ka no'ono'o ma ka pā'ani Puzzle - Nā Kiʻikuhi i kaʻike haʻawina ma o PubMed Central
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC9985795
ʻO ka hoʻohana ʻana i ke ahiahi o nā eReaders e hoʻomāmā i ka pō e hoʻopilikia maikaʻi ʻole i ka hiamoe, melatonin, a me ka hiamoe hiamoe. - Nā papahana o ka National Academy of Sciences
https://www.pnas.org/doi/10.1073/pnas.1418490112 PNAS
